གཡས་རུའི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོའི་བྱུང་རབས་ངོ་སྤྲོད།

གཡས་རུའི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོའི་བྱུང་རབས་ངོ་སྤྲོད།
དགེ་བཤེས་ཉི་མ་དོན་འགྲུབ

གཏོ་རྗེ་གཡུང་དྲུང་སློབ་དཔོན་དྲུང་དུ་ཚད་མེད་སྙིང་རྗེས་རྒྱུད་བསྐུལ་ཏེ། །
གདུང་བའི་མཆི་མ་རྒྱ་མཚོའི་ཆབ་ཀྱིས་སྲིད་གསུམ་མེར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི། །
ཆེད་དུ་བྱ་བའི་མི་མཇེད་རྩོད་ལྡན་འདུལ་བའི་འཁུར་ཆེན་བཞེས་མཛད་པ། །
ལྔ་སྙིགས་དུཿཁའི་སྨག་རུམ་འཇོམས་པའི་སྲིད་པའི་སྒྲོན་མེ་དེ་ལ་འདུད། །
ཇི་སྐད་དུ། ལོ་རྒྱུས་ཁུངས་ནས་མ་བཤད་ན། ཡིད་མི་ཆེས་པའི་རྒྱུ་རུ་འགྱུར། ཞེས་ལུང་གིས་ཉེ་བར་བསྔགས་པའི་སྡོམ་ཚིག་རྐང་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྣ་དྲངས་ཏེ། ལོག་རྟོག་ཐ་རམས་ཀྱི་འཆིང་རྒྱ་ལས་གྲོལ་བ་དང། ལས་ཅན་ཡིད་ཆེས་སྐྱེད་པའི་གསོས་སུ་དམིགས་ནས་ས་བཅད་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་གྲངས་ལྡན་དུ་འགོད་པ་ལ། ཀླད་དོན་གྱི་ཁོག་ཕུབ་པའི་སྔོན་འགྲོའི་རིམ་པ་མདོར་ཙམ་བསྟན་པ་དང། ཚིག་དོན་གྱི་གཞུང་བསྲངས་ཏེ་འཆད་ཉན་གྱི་རིམ་པ་དར་བའི་ཚུལ་རྒྱས་པར་བཤད་དེ་འཇུག་བསྡུ་བའོ། ཁུངས་ལྡན་རིང་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྔོན་འགྲོའི་རིམ་པ་བཤད་པར་བྱ་བ་ལ། རང་ཅག་ལུས་ཅན་ཀུན་གྱིས་ཕན་བཏགས་པ་དང་མ་བཏགས་པ་ལ་རག་མ་ལས་པ་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འགྲོ་བ་ཡོངས་ཀྱི་མ་འདྲིས་པའི་མཛའ་བཤེས་དམ་པ་རྣམ་འདྲེན་སྟོན་པ་རབ་དགུའི་ནང་ཚན་འདྲེན་པ་ཡོངས་ཀྱི་ ཐུ་བོ་ཆེད་དུ་བྱ་བའི་གདུལ་ཞིང་མི་མཇེད་སྟོང་གསུམ་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྙིགས་དུས་རྩོད་ལྡན་འདུལ་བའི་རྣམ་འདྲེན་བརྒྱད་པ་རྒྱལ་བ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ཀུན་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་མཛད་ཆེན་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་རྣམ་པར་སྤེལ་བའི་མཛད་པ་དང། བཀའ་འཁོར་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ་གྱི་ནང་ཚན་ཀུན་རྫོབ་དྲང་དོན་གཙོ་བོར་སྟོན་པའི་རྒྱལ་གྱི་ལོ་མཛོད་དགུ་པའི་མཛད་པ་རྫོགས་ནས་གཤེན་གྱི་བགྲང་བྱ་བཅུ་ཕྲག་གཅིག་འཁོར་ལ་ཉེ་བའི་སྐབས། གཡུང་དྲུང་དགུ་བརྩེགས་ཀྱི་རི་བོར་ཕྱག་ཕེབས་ཏེ་ཐུགས་ཀྱི་སྲས་མཆོག་རྨ་ལོ་དང་གཡུ་ལོ་གཉིས་ལ། ལྷ་སྲིན་གྱི་འཁྲུག་འབུམ་ནག་པོ། སྒྲ་ཚད་ཀྱི་རྩོད་འབུམ་ཁྲ་བོ། དག་པའི་ལྷ་འབུམ་དཀར་པོ་དང་གསུམ་གཏན་ལ་ཕབས་ཏེ་གསུངས། སྒྲ་ཚད་གཉིས་ཀྱི་ནང་ནས་ཕས་རྒོལ་གྱི་ལོག་རྟོག་དྲུང་ནས་འབྱིན་ཞིང་གཞལ་བྱའི་གནས་གསུམ་ལ་མ་རྨོངས་པའི་བློ་གྲོས་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་རིག་པའི་བོན་སྡེ་ལ། དྲི་བ་རྟགས་གསལ་སྒྲོན་མེའི་སྡེ། རྩོད་པ་རྫུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བའི་སྡེ། སྤང་པ་རྒོལ་བ་ཚར་གཅོད་སྡེ། བླང་བ་ཀུན་འབྱུང་ཡངས་པའི་སྡེ། འགལ་བ་མི་མཐུན་སྤང་བའི་སྡེ། མཐུན་པ་རང་ལུགས་བཞག་པའི་སྡེ། མཐར་ཕྱིན་བོན་ཉིད་གདར་གཅོད་ཀྱི་སྡེ་ཚད་མ་སྡེ་བདུན་དུ་གྲགས་པའི་གཞུང་ལུགས་རྣམས་རྒྱས་པར་གཏན་ལ་ཕབས་ནས་སྲས་ཀྱི་ཐུ་བོ་གཡུ་ལོ་གཡུ་ཡི་ལན་ཕྲན་ཅན་ལ་གཉེར་དུ་གཏད་དོ། །
1

གཉིས་པ་ཚིག་དོན་གྱི་གཞུང་བསྲངས་པ་དངོས་གཞིའི་རིམ་པ་འཆད་པ་ལ། དེ་ལྟར་མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་རྟག་གཟིགས་བོན་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་རྣམས་སུ། འཆད་པ་བོན་གྱི་འཁོར་ལོ། རྩོད་པ་བོན་གྱི་འཁོར་ལོ། རྩོམ་པ་བོན་གྱི་འཁོར་ལོ། སྒྲུབ་པ་བོན་གྱི་འཁོར་ལོས་མཚོན་པའི་མཁས་གྲུབ་ཀྱི་བྱ་བ་རྣམ་བཞིས་བཤད་སྒྲུབ་བསྟན་པའི་ཉི་འོད་ཕྱོགས་མཚམས་ཀུན་ཏུ་བརྡལ། བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་སྡེ་རིགས་གཉིས་སུ་བཅད་པའི་དང་པོ་བཤད་པའི་སྡེ་ལ་ཐོས་པ་ཕྱི་ཡི་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་པའི་བཀའ་གཞུང་ཉན་བཤད་ཀྱི་སྡེ་དང། སྒྲུབ་པའི་སྡེ་ལ་ཡང་དག་དོན་ལ་འཇུག་པའི་ཤིང་དྲུང་མི་རྟག་པའི་སྡེ། ཞུགས་པ་རྩེ་གཅིག་སྒྲུབ་པའི་རི་ཁྲོད་ཅོག་པུའི་སྡེ། ཞུགས་པ་མཐར་ཕྱིན་སྒྲུབ་པའི་བྲག་དགོན་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་སྡེ་བཅས་བཞི་རུ་ཕྱེས་ནས་མཁས་བཙུན་བཟང་གསུམ་གྱིས་ཕྱུག་པའི་གཡུང་དྲུང་བསྟན་པ་འཛིན་པའི་མྱུ་གུ་མང་དུ་འཕེལ། དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཆེས་རྨད་དུ་བྱུང་ཞིང་རྣམ་དཔྱོད་མཁའ་ལྟར་ཡངས་པའི་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་ཆེན་གཤེན་རབ་གསུང་གི་གཉེར་དཔོན་གདུང་ཚོབ་མུ་ཆོ་ལྡེམ་དྲུག་གི་ཞབས་ལ་བཏུགས་ཏེ་མཁས་པའི་ཡང་རྩེར་སོན་པའི་རྒྱུད་འཛིན་འཛམ་གླིང་མཁས་པའི་རྒྱན་དྲུག་སོགས་ཀྱིས་ཚད་མ་རིག་པའི་བོན་སྡེ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་བཅུ་ཕྲག་རིག་པའི་གནས་ཆེན་ཡོངས་ལ་གསན་བསམ་མཐར་ཕྱིན་གནང་སྟེ་རང་རང་གི་ཡུལ་གྲུར་ལོ་ཙཱའི་སྒྲ་བསྒྱུར་བསྐྱངས་ནས་རྒྱལ་བ་དགྱེས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཟད་མི་ཤེས་པ་དང་བསྟན་འགྲོའི་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་རྩ་ལག་རྨ་མེད་དུ་བསྐྲུན། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་རྟག་གཟིགས་ནས་ཞང་ཞུང་གི་ཡུལ་དུ་བརྒྱུད་དེ་བྱ་རུ་ཐོབ་པའི་རྒྱལ་པོ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ནས་ཞང་ཞུང་སྲིད་པའི་རྒྱལ་པོ་ཧོས་རྗེ་ཁྲི་ཝེར་གསེར་གྱི་བྱ་རུ་ཅན་༼འདི་ཞང་རྒྱལ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ནས་དང་པོ་དེ་ཡིན།༽གྱི་སྐབས་སྟོན་པ་དངོས་སུ་ཞང་ཞུང་བོན་གྱི་རི་བོ་གངས་ཅན་ཏི་སེའི་མདུན་དྲུང་དུ་ཞབས་ཀྱིས་བཅགས་ཏེ་ཁྲི་རྗེ་ལུང་བསྟན་གྱི་མདོ་གསུངས། ཁྱད་པར་དུ་བྱ་རུ་ཐོབ་པའི་ཞང་ཞུང་བོན་རྒྱལ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ནས་བོན་རྒྱལ་ལྔ་པ་རྒྱུངས་ཡར་མུ་ཁོད་རྒྱལ་པོ་གཞའ་ཚོན་འོད་ཀྱི་བྱ་རུ་ཅན་གྱི་སྲས་པོ་ཞང་ཞུང་དྲན་པ་ནམ་མཁས་རྟག་གཟིགས་ཀྱི་མཁས་པ་དམུ་ཚ་ཏྲ་ཧེ་དང་ཟ་རང་མེ་འབར་ལ་གཏུགས་ཏེ་བདེན་པ་བོན་གྱི་སྒྲ་འགྲེལ་དང་ཚད་མའི་གཞུང་ཆེན་རྣམ་འབྱེད་འཕྲུལ་སྡེ། སྔགས་སེམས་ཀྱི་གདམས་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཀོད་དེ་འགྲོ་བ་དྲངས། རྣམ་དག་འདུལ་བའི་རྒྱུད་རིམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན། སྤྱི་ལོའི་ཡར་སྔོན 1196 རྟག་གཟིགས་ཀྱི་མཁན་པོ་རྫུ་འཕྲུལ་ཡེ་ཤེས་ཞང་ཞུང་གི་ཡུལ་དུ་བྱོན། དེའི་མཁན་བུ་ཡེ་ཤེས་ཚུལ་ཁྲིམས་བླ་སློབ་གཉིས་ཀྱིས་ཕྱག་བཏབ་པ་སྤོས་རི་ངད་ལྡན་གྱི་ཤར་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་དྲུང་མུ་ལྷ་ཙེའི་ལྷ་སྡེ་ཆེན་པོ་དང། གཡུང་དྲུང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ཕྱག་བཏབ་པ་མཚོ་མ་པང་གི་ཤར་ངོས་ལ་ཡོད་པའི་གཡུང་དྲུང་ལྷ་རྩེའི་འདུས་སྡེ་ཆེན་པོ། གཙུག་ཕུད་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་ཕྱག་བཏབ་པ་ལྷོ་ཕྱོགས་ཧྲོམ་པོ་དཔལ་གྱི་རི་ལ་གཡུང་དྲུང་བརྩེགས་པའི་འདུས་སྡེ་ཆེན་པོ། ཁྲི་འབར་གཙུག་ཕུད་ཀྱིས་ཕྱག་བཏབ་པ་སྤོས་རི་ངད་ལྡན་གྱི་ནུབ་ཕྱོགས་དཔལ་ཕུའི་རི་སྡེབས་སུ་ཡོད་པའི་གཡུང་དྲུང་མཆོག་སྟེང་དགོན་པ་བཅས་སྔར་ཞང་ཞུང་གི་ཡུལ་དུ་ཡོད་པའི་བོན་གྱི་གདན་ས་གཙོ་བོ་ཁག་བཞི་དེ་ཡིན་ནོ། དེ་ནས་སྤྱི་ལོའི་ཡར་སྔོན 1074སྤུ་རྒྱལ་བོད་ཀྱི་ལྗོངས་སུ་བོད་རྒྱལ་མུ་ཁྲི་བཙན་པོས་དམུ་གཤེན་སྣང་བ་མདོག་ཅན་སློབ་དཔོན་དུ་བསྟེན་ཏེ་སྤྱི་སྤུངས་བསྒྲགས་པ་སྐོར་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་བོན་སྡེ་ཇི་སྙེད་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་གྱིས་ཉམས་ལེན་རྒྱ་ཆེར་བསྐྱངས་ཤིང་ཞང་ཞུང་ནས་མཁས་པ་བརྒྱ་དང་རྩ་བརྒྱད་གདན་དྲངས་ཏེ་འདུ་གནས་སོ་བདུན་སོགས་ཕྱག་བཏབ་ནས་བསྟན་པའི་འཁུར་ཆེན་བླ་མེད་བསྐྱངས། དེ་ནས་སྤྱི་ལོའི་ཡར་སྔོན 914དག་པོའི་ཡུལ་དུ་ཡབ་དམུ་གཤེན་དག་པའི་སྲས་སུ་འཁྲུངས་པའི་དག་པོ་དྲན་པ་ནམ་མཁས། དྲང་དོན་མུན་སེལ་སྒྲོན་མ། ངེས་དོན་ནམ་མཁའ་འཕྲུལ་མཛོད་སོགས་ཚུལ་གསུམ་བརྒལ་བརྟགས་ཀྱི་ལམ་ནས་དྲངས་པའི་བོན་སྡེ་ཇི་སྙེད་ཅིག་སྤེལ་ཏེ་བློ་ལྡན་གཞུང་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ་འཕར་ཡངས་པོར་ཕྱེས། ཁྱད་པར་དུ་བོད་ཀྱི་མཁས་པ་ཤ་རི་དབུ་ཆེན་གྱིས། བླ་མེད་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་ཆེན་སྡེ་བཞི་ལ་གཞི་བཅོལ་ཏེ། གལ་མདོ་ཏན་ཏྲ་ཉི་མའི་འཁོར་ལོ་དང་། མཁས་པ་ལི་ཤུ་སྟག་རིང་གིས། དྲན་པ་ནམ་མཁའི་ཐུགས་དམ། ལི་ཤུ་སྟག་རིང་གི་ཞེ་གདེང། གྱིམ་ཚ་རྨ་ཆུང་གི་རང་སྲོག་ཏུ་གྲགས་པའི་གཏན་ཚིགས་གལ་མདོ་རིགས་པའི་ཚད་མ་བཅས་མཛད་དེ་གདུལ་བྱ་སྨིན་གྲོལ་གྱི་ལམ་ལ་འགོད་པར་མཛད། སྤྱི་ལོའི་ཡར་སྔོན 552སྙ་ཆེན་ལི་ཤུ་འོལ་གླིང་ནས་བོད་དུ་ཕེབས་ཏེ་མན་ངག་ལུང་གི་ཚད་མ་དང་དེའི་འགྲེལ་གཞན་ཡང་སེམས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆ་ལག་མང་དུ་མཛད་དེ་སྡེ་བདུན་ཚད་མའི་རིག་ལམ་གྱི་རྒྱུན་བསྲིངས་ནས་གངས་ཅན་མུན་པའི་སྨག་རུམ་སེལ་བའི་སྲིད་པའི་སྒྲོན་མེ་ཆེས་ཆེར་སྤེལ། དེ་ནས་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་དུ་གྲགས་པའི་དུས་ཀྱི་ཕོ་ཉའི་མགུར་དབྱངས་སྒྲ་འཛིན་སྙན་གྱི་ཁྱུད་འཁོར་དུ་བོན་པའི་དུས་ཀྱི་སྒྲོན་བསྐལ་མ་ཤར་གྱི་བར་དཀའ་བའི་གཉན་འཕྲང་དུ་མར་རྒྱུད་ཀྱང་། བོན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་བདེན་སྟོབས་དང་། རིག་འཛིན་གོང་མའི་སྨོན་ལམ་གྱི་འཕྲོ་བཙན་པ་བཅས་ཀྱི་ཉེར་ལེན་ལ་བརྟེན་ནས་གཡུང་དྲུང་བསྟན་པའི་མེ་སྟག་མ་ཡལ་ཙམ་སྤུ་རྒྱལ་བོན་གྱི་ཞིང་ཁམས་འདིར་བསྟན་འགྲོའི་གསོས་སུ་བཞུགས་པ་ལགས་སོ། ། དེ་ནས་སྤྱི་ལོ 913དུས་རབས་བཅུ་བའི་སྐབས་རིག་གཏེར་སྟོན་རྣམས་ཀྱིས་བོན་གྱི་ཟབ་གཏེར་བཞེས་པའི་དབུ་བརྩམས་པ་ནས་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་དུ་གྲགས་པའི་གཡུང་དྲུང་བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་ཡང་མངའ་རིས་བོན་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་སུ་འགོག་མེད་རླབས་ཀྱིས་མཆེད་པའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གཟི་འོད་འབར། དེ་ནས་སྤྱི་ལོ 1017དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་སྐབས་དམུ་རིགས་གཤེན་གྱི་གདུང་འཛིན་འཁྲུལ་མེད་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་མཆོག་གཤེན་འབྲིག་མཚམས་པ་ཆེན་པོས། ལྷོ་འབྲིག་མཚམས་མཐའ་དཀར་ནས་འཕྲུལ་ངག་བོན་གྱི་ཟབ་གཏེར་བཞེས་ཏེ་བོན་བསྟན་ཕྱི་དར་གྱི་དབུ་ཚུགས་པའི་གྲགས་སྙན་ཚངས་པའི་སྒྲ་དབྱངས་རྒྱ་ཆེར་ཁྱབ་པ་ལ་བརྟེན། ངང་མོ་མཚོ་ལ་འདུས་པའམ་སྦྲང་མ་རྩིས་ལ་འཁོར་བ་བཞིན་སྔོན་གྱི་ལས་སྨོན་བཟང་པོས་ཕྱོགས་བཞི་ཀུན་ནས་སྐལ་ལྡན་འཁོར་གྱི་སློབ་ཚོགས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་མ་བོས་ངང་གིས་འདུས་པའི་ནང་ནས་བཀའ་བབ་ཀྱི་བུ་ཆེན་བཞིས་རང་རང་གི་བསྟན་པའི་གཉེར་བཞེས། གཤེན་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་འཛིན་རྒྱལ་བ་བྲུ། དབང་ལྡན་ཞུ། རྒྱལ་སྲས་སྤ། མཁས་པ་རྨེའུ། དམུ་རིགས་གཤེན་སོགས་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱོན་པའི་ནང་ནས་སློབ་མའི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་མཁས་པའི་བྱ་བ་རྣམ་གསུམ་ལ་བཀའ་དྲིན་བླ་མེད་དུ་ཆེ་ཞིང་ལུང་མཚན་ཉིད་སྲིད་པའི་མཛོད་ཕུག་ལ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་འགྲེལ་ཏིག་ཐོག་མར་སྤེལ་བའི་ཕྱི་དར་གྱི་བསྟན་པའི་སྲོལ་འབྱེད་ཆེན་པོ་བྲུ་ཆེན་ནམ་མཁའ་གཡུང་དྲུང་དང་བྲུ་ཤ་ཁྱུང་གི་རྒྱལ་མཚན་ཞེས་སྙན་པའི་བ་དན་དཀར་པོ་རབ་ཏུ་གཡོ་བ་གཉིས་ཀྱི་གསུང་གི་བདུད་རྩི་ལ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་ཅིང་སྦྱོང་རྟོགས་བློ་གྲོས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱུག་པའི་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བྲུ་རྗེ་གཡུང་དྲུང་བླ་མས་༼མཚན་གཞན་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོ།༽གཡས་རུའི་ས་ཡི་ཐེག་ལེར་རབ་བྱུང་དང་པོའི་ཆུ་བྱི་ཕྱི་ལོ་ 1072ལོར་རྒྱལ་བ་བྲུ་ཡི་གདན་ས་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་ལྷུན་གྲུབ་དབེན་ས་ཁ་ཕྱག་བཏབ། འདི་ནི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་བོན་གྱི་གདན་ས་ཁག་ལྔ་ཡི་ནང་ནས་འཆད་ཉན་གྱི་སྲོག་འཛིན་ཞིང་མཁས་གྲུབ་རྒྱུ་སྐར་གྱི་ཕྲེང་བ་ལྟར་ཟམ་མ་ཆད་པར་བྱུང་བའི་གདན་ས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པར་གྲགས། གབ་མཛོད་ས་གསུམ་གཙོ་བོར་བྱས་པའི་མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་གྱི་གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་འཆད་ཉན་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་བས་སྐལ་ལྡན་གྱི་སློབ་ཚོགས་ཁྲི་ཕྲག་གི་གྲངས་སུ་འཕེལ། འདུས་སྡེར་ཚོགས་དུང་གི་བརྡ་ཡང་གསས་ཁང་གི་ཕྱོགས་བཞི་ནས་གཏོང་ཞིང་བསྐུལ་བ་ལས་མི་འགབ་པའི་ཚད་དུ་ཟིན་ནའང་། ཡན་ལག་གྲྭ་ཚང་གླིང་སྟོད་དང། གླིང་སྨད། གླིང་སྐེད། གླིང་ཟུར་བཅས་གྲྭ་ཚང་གླིང་བཞིའི་དོ་དམ་ལྟ་རྟོགས་ཀྱི་སྒྲིག་ཁོངས་སུ་རྒྱལ་བསྟན་སྐྱོང་ཚུལ་གྱི་རྣམ་ཐར་བརྗོད་ལས་འདས།
2
གདན་ས་འདིའི་རྩོད་གྲྭ་དང་མཁན་སློབ་ཀྱི་གསུང་ལས་སྐྱེས་པའི་གཞུང་ལུགས་རབ་འབྱམས་སྨྲ་བའི་མཁས་གྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཁྱུ་ཚོགས་གྲངས་སུ་བཟུང་བར་དཀའ་ཡང་། གདན་ས་འདིའི་རྒྱུད་པའི་སྲོལ་འཛིན་ཞིང་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་མཁའ་ལ་ཕྱར་བའི་གཡས་རུའི་རིག་པ་སྨྲ་བའི་སེང་ཆེན་དུ་གྲགས་པའི་གཡས་རུའི་སྟོན་པ་བཅོ་བརྒྱད་ནི། དམུ་རྒྱལ་གཤེན་གྱི་བསྟན་པའི་གསལ་བྱེད་ཀུན་གྱི་ནང་ནས་ཆེས་བསྔགས་པར་འོས་པ་སྟེ། བསླུ་མེད་ལུང་གིས་ཟིན་ཅིང་སྒྲུབ་པའི་སེམས་ཀྱི་རང་ཞལ་ཁུམས་པ་ཙམ་དུ་མ་ཟད་འཕྲུལ་ངག་བོན་གྱི་ཟབ་རྒྱ་ཤག་པའི་ཚད་གསུམ་རིག་པའི་རལ་གྲི་ཕྱག་ན་བསྣམས་པའི་སྨྲ་བའི་སེང་ཆེན་དངོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟ་བུའི་ཚུལ་ལ་གཞིགས་ཏེ་སྙིགས་དུས་ཀྱི་རྒྱལ་བ་གཉིས་པས། ལུང་རིགས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཁྱུང་གི་རྒྱལ་མཚན། བསྟན་པའི་མངའ་བདག་རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོ། བློ་གྲོས་ཀྱི་གཏེར་ཆེན་བྲུ་སྟོན་ཉི་རྒྱལ། བསླབ་གསུམ་གྱི་དབང་ཕྱུག་གཡོར་པོ་མེ་དཔལ། ལུང་རིགས་ཀྱི་མངའ་བདག་མཁས་པ་གཉོས་རྒྱལ། དྲི་མེད་ཀྱི་སྤྱན་ལྡན་བདུད་རྩི་རྒྱལ་མཚན། འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་འགྲོ་མགོན་བློ་གྲོས་ཞེས་བསྔགས་པར་མཛད་པ་ཡང་དོན་ལ་གནས་པ་ཁོ་ནའོ། ། དེ་ནས་སྤྱི་ལོ་ 1198_1263 དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་སྐབས་སུ་བྱོན་པའི་བོན་གྱི་པཎ་གྲུབ་ཀུན་གྱི་ནང་ནས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་གཡས་རུའི་སྟོན་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ཚན་སྟོན་པ་བརྒྱད་པ་ལུང་རིག་རབ་འབྱམས་སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་མ་ཧ་པཎྚི་ཏ་ཆེན་པོ་འ་ཞ་འགྲོ་མགོན་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་མཆོག་གིས། ཚད་མ་སྡེ་བདུན་དང། དྲན་པའི་རྣམ་འབྱེད་འཕྲུལ་ལྡེ། ཤ་རིའི་ཏན་ཏྲ་ཉི་མའི་འཁོར་ལོ། ལི་ཤུའི་གཏན་ཚིགས་གལ་མདོ་རིགས་པའི་ཚད་མ་དང་མན་ངག་ལུང་གི་ཚད་མ་བཅས་ལ་གཞི་བཅོལ་ཏེ་ཚད་མའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་རིག་པའི་གཏེར་མཛོད་ཅེས་སུ་གྲགས་པའི་ལེའུ་བརྒྱད་ཀྱི་གྲངས་ལྡན་དུ་བཀོད་པའི་ཚད་མ་དྲུག་གི་རྣམ་བཞག་གསལ་བར་མཛད་པའི་ཚད་མའི་གཞུང་ཆེན་གཏན་ལ་ཕབས་ཏེ་སྔ་རབས་བོན་གྱི་ཚད་མའི་བཞེད་སྲོལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རིག་པའི་ལམ་ནས་དྲང་བར་མཛད་དོ། །
3
རིག་པའི་རྗེས་འབྲངས་གངས་ཅན་མཁས་པའི་ཁྲོད། །
ལུང་རིགས་དཔྱོད་ལྡན་སྨྲ་བ་མང་ལགས་ཀྱང་། །
མི་ཟད་བློ་གྲོས་སྤོབས་པ་ཡོངས་རྫོགས་པའི། །
ཐུན་མིན་བོན་གྱི་རྒྱལ་མཚན་ཁྱེད་ལ་བསྟོད། །
དེ་ནས་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་ 14བར་རྒྱལ་བ་བྲུ་ཡི་གདན་ས་ཆེན་པོར་དགེ་འདུན་འདུས་པ་རྒྱ་མཚོས་གབ་མཛོད་ས་གསུམ་གྱིས་མཚོན་ཚད་མའི་གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་ཐོས་བསམ་དང་། ཡར་ངོ་ལ་འཆད་ཉན་དང་མར་ངོ་ལ་བསྙེན་སྒྲུབ་ཀྱི་སྲོལ་བཟུང་སྟེ་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་སྒོ་ནས་འཕྲུལ་ངག་བོན་གྱི་རྒྱ་མཚོ་ལ་ངོམས་མེད་དུ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་དེ་རྒྱུད་པའི་རྐང་འཛིན་ཞིང་གནས་སོ།། འོན་ཀྱང་དུས་སྐབས་དེར་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ཕམ་ཞིང་མྱ་ངན་གྱི་རྗེས་དྲན་ཞུས་ཏེ་གདུང་ཚིག་གི་སྨྲེས་ངག་འདོན་ཞིང་སྨོན་ལམ་གྱི་གསོལ་འདེབས་ཞུ་རྒྱུ་ལས་གཞན་པའི་བྱ་ཐབས་ཅི་ཡང་བྲལ་བའི་ལྟོས་གྲུབ་སྐྱེས་འཇིག་གི་ཡོ་ལང་ཞིག་ཀྱང་བྱུང་བ་སྟེ། སུས་ཀྱང་འགོག་ཏུ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་འབྱུང་བའི་འགལ་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་རྒྱལ་བ་བྲུ་ཡི་གདན་ས་ཆེན་པོ་མིང་གི་ལྷག་མར་བསྒྱུར་ཏེ་རེ་ཞིག་མི་སྣང་དངོས་མེད་ཀྱི་ཀློང་དུ་ཐིམ་པར་གྱུར་ན་ཡང་། ཕྱོགས་བཅུའི་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་འཇུག་པ་སླར་ཡང་གངས་ཅན་བསྟན་འགྲོའི་དཔལ་དུ་ཤར་ནས་སྙིགས་དུས་ཀྱི་རྒྱལ་བ་གཉིས་པ་རྒྱུད་གསུམ་འཛིན་པའི་མངའ་བདག་མཉམ་མེད་ཤེས་རབ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཕྱི་ལོ་ 1405ལོར་བོན་གྱི་གདན་ས་གོང་མ་གཙང་བཀྲ་ཤིས་སྨན་རི་དགོན་ཕྱག་བཏབ་སྟེ་རྒྱལ་བ་བྲུ་ཡི་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་རིང་ལུགས་རྨ་རྨེད་དུ་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་གྱི་རླབས་ཆེན་རྒྱལ་བའི་ཁུར་ཆེན་བདག་གིར་བཞེས་པ་ནས་བཟུང་། རྒྱལ་བསྟན་སྤྱི་ལ་གོད་ཆག་མ་བྱུང་བར་བོན་གྱི་གདན་ས་གོང་འོག་བར་གསུམ་རྣམས་སུ་བདག་དོན་དུ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་དང་། གཞན་དོན་དུ་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས། སྤྱིར་དམུ་རྒྱལ་གཤེན་གྱི་བསྟན་པ་དང་། ཡང་སྒོས་རྒྱལ་བ་བྲུ་ཡི་བཤད་སྒྲུབ་གཉིས་ལྡན་གྱི་བསྟན་པའི་ལམ་བཟང་ལ་ཉམས་ལེན་གྱི་ངང་ཐག་བསྲིངས་ཏེ་གནས་པ་ནི། བོད་ཆོས་ལྡན་གྱི་ཞིང་འདིར་ཁ་བ་གངས་ཅན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གཏན་ནས་མ་ཟད་པའི་འབྲས་རྟགས་ཤིག་ཀྱང་ལོས་ཡིན་སྙམས། སླར་ཡང་གཏན་དུ་བསབ་ཐབས་མེད་པའི་རྒྱལ་བསྟན་སྤྱི་ལ་གོད་ཆག་བྱུང་བའི་དུས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་ཁྲོད་བསམ་བཞིན་སྲིད་པར་བྱོན་པའི་རང་ཅག་བོན་འབངས་ཡོངས་ཀྱི་ཁོག་པའི་སྙིང་དང་དཔྲལ་བའི་མིག་ལྟར་གྱུར་པ་ཞྭ་དཀར་བོན་གྱི་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་ཆེན་པོ ༧སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་མཁན་སློབ་ཉི་ཟླ་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་ཉིན་མཚན་ཁོར་མོ་ཡུག་ཏུ་བོན་འབངས་བདེ་སྐྱིད་ཀྱི་གསོས་སུ་དམིགས་ཏེ། སྤྱི་ལོ་ 1965ལོར་སྐྱབས་མེད་མགོན་མེད་དུ་ལུས་པའི་བོན་འབངས་སིལ་བུར་འཐོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་རྒྱ་གར་གྱི་བྱང་ཕྱོགས་ཧི་མ་ཅལ་གྱི་མངའ་ཁོངས་ས་གནས་རྡོ་ལན་ཇི་ཞེས་སུ་གྲགས་པའི་ཡིད་འོང་ཉམས་དགའི་གནས་མཆོག་ཁྱད་པར་ཅན་འདིར་བོན་གཞིས་ཐོབ་རྒྱལ་གསར་པ་ཞེས་པའི་བོན་གྱི་གཞིས་སྒར་ཐོག་མར་ཕྱག་བཏབ། ད་དུང་དེ་ཙམ་གྱིས་བསྟན་འགྲོའི་དོན་ཆེན་མི་འགྲུབ་པ་དང། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་བ་དང། རྒྱལ་བསྟན་ཡུན་དུ་འཚོ་ཞིང་རྣམ་མཁྱེན་རྒྱལ་བའི་གོ་འཕང་སྒྲུབ་པ་ལ། མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་བོན་གྱི་འཇུག་སྒོ་ཁག་ལ་ཐོས་བསམ་སྒོམ་གསུམ་དང་། འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཉམས་ལེན་གྱི་རིམ་པ་རྣམས་གང་ཟག་རེ་རེའི་རྒྱུད་ལ་འཇག་ཐབས་གནང་དགོས་པའི་རྨད་བྱུང་རྒྱལ་བའི་ཐུགས་བསྐྱེད་བཟང་པོ་རབ་ཏུ་བཞད་དེ་སྤྱི་ལོ1978ལོར་བོན་གྱི་གདན་ས་ཆེན་པོ་ ༸ དཔལ་གཤེན་བསྟན་སྨན་རིའི་གླིང་དུ་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེ་དངོས་སུ་ཕྱག་བཏབ་པ་དེ་ནས་བཟུང་། མཆོག་གསུམ་རྒྱལ་བའི་བྱིན་མཐུ་དང་བསྟན་སྲུང་དམ་ཅན་རྒྱ་མཚོའི་མཐུ་དཔུང་སྡོང་གྲོགས་ལ་བརྟེན་ནས་དགེ་འདུན་གྱི་འདུས་སྡེ་ཡར་ངོའི་ཟླ་ལྟར་འཕེལ་ཞིང་། སྒྲིག་རང་འཁུར་དང་སྡོམ་པ་རང་སྲུང་། ཐུགས་མཐུན་ཁྲིམས་གཙང་། བསྟན་པའི་མེ་རོ་སླར་ཡང་གསོ་བའི་སླད་གདུང་སེམས་མཉམ་བསྐྱེད་དང་ཆོད་སེམས་བརྟན་པོས་མཁས་གྲུབ་གོང་མ་དག་གི་ཕྱག་སྲོལ་ཐུན་མིན་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་ཆོས་དང་རིག་གཞུང་ལ་ཉམས་ལེན་ཉིན་མཚན་ཁོར་མོ་ཡུག་ཏུ་བསྒྲིལ་ཞིང་རྫོགས་ལྡན་གསར་པའི་དཔལ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཚུལ་དུ་མཆིས་ན་ཡང་། ཀུན་གསལ་ནམ་མཁའི་ངོག་ལྟར་ཡངས་ཤིང་གཏིང་དཔག་རྒྱ་མཚོའི་འཇིངས་ལས་ཟབ་པའི་མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་ངེས་དོན་རྒྱལ་བའི་དགོངས་བཅུད་ཚུལ་བཞིན་རྒྱུད་ཐོག་ཏུ་སྨིན་པའི་ཉམས་ལེན་ཁྱད་པར་ཅན་ནི། གོ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་དགོས་ལ། དེ་ཡང་འཆད་ཉན་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་བརྟེན་དགོས། དེ་ཡང་རྩོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ལམ་ནས་དྲང་དགོས་པ་སྨོས་མེད་ལགས་ཤིང་། ལེགས་པར་དཔྱད་ན་དེ་གསུམ་ཡང་གཞལ་བྱའི་གནས་གསུམ་ལ་ཚུལ་བཞིན་དཔྱོད་པའི་ཚད་མའི་རིག་ལམ་གྱིས་སྣ་དྲང་དགོས་པར་བརྟེན། སྤྱི་ལོ་ 1996 ལོའི་ཟླ་བ་ 10པའི་ནང། ༸ ཞྭ་དཀར་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པའི་མངའ་བདག་ ༸ སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་ཁྲི་འཛིན་སོ་གསུམ་པ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་ཉི་མ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་། ༸ སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་དཔོན་སློབ་ཡ་ངལ་འཕྲིན་ལས་ཉི་མ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་ཡང་དག་པའི་དབུ་འཁྲིད་ལམ་སྟོན་འོག དབུས་གཡུང་དྲུང་བོན་འཛིན་སྐྱོང་ཚོགས་པ་དང་། སྐབས་བཅུ་བདུན་པའི་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་རྒྱུན་ལས་རྣམས་ཀྱི་བསམ་གྲོས་གཅིག་མཐུན་ཐོག་སློབ་གཉེར་བ་ཡོངས་ཀྱིས་ལོ་རེར་ཟླ་བ་གཅིག་རིང་དམིགས་བསལ་ཚད་མའི་གཞུང་ཆེན་ཁག་ལ་འཆད་རྩོད་གནང་ཐུབ་ན་དགེ་ཕན་ཆེ་བར་གཟིགས་ཏེ། བོད་ཟླ་ 10པའི་ཚེས་ 1 ནས་ཚེས་ 30 བར་ཟླ་བ་གཅིག་རིང་ཐོག་མར་རྗེ་མཉམ་མེད་ཆེན་པོས་མཛད་པའི་འཕྲུལ་སྒྲོན་རྣམ་ལྔའི་ནང་ཚན་ཚད་མ་རྣམ་འབྱེད་འཕྲུལ་གྱི་སྒྲོན་མེའི་རང་འགྲེལ་གྱི་གཞུང་ལ་འཆད་ཉན་མཛད་དེ་སློབ་གཉེར་བའི་བློ་གྲོས་ཀྱི་པད་མོ་རབ་ཏུ་བཞེད་བཞིན་པའི་ཁར།
4
སྤྱི་ལོ1997ཟླ་བ་ 10 པའི་ཉིན་ ༸ སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་ཁྲི་འཛིན་སོ་གསུམ་པ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་ཉི་མ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གི་ཡང་དག་པའི་བཀའ་དགོངས་དང་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་སྟོན་དབུ་འཁྲིད་འོག་དབུས་གཡུང་དྲུང་བོན་འཛིན་སྐྱོང་ཚོགས་པའི་ཟུང་འབྲེལ་འགན་འཛིན་གཙོས་པའི་ཚོགས་མི་རྣམས་དང་། བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་རྒྱུན་ལས་ཚང་འཛོམས་ཀྱིས། འདས་ཟིན་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ་ཁྲོད་རྒྱལ་བ་བྲུ་ཡི་གདན་ས་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་ལྷུན་གྲུབ་དབེན་ས་ཁར་བྱོན་པའི་གཡས་རུ་རིག་པ་སྨྲ་བའི་སེང་ཆེན་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་ནང་ཚན་སྨྲ་བའི་སེང་གེ་ཆེན་པོ་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་འ་ཞ་འགྲོ་མགོན་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚན་མཆོག་གིས་མཛད་པའི་ཚད་མའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་རིག་པའི་གཏེར་མཛོད་ཅེས་སུ་བྱ་བའི་ཚད་མའི་གཞུང་ཆེན་ལ་ཧོར་ཟླ་ 10 པའི་ཚེས་ 1 ནས་ 30 བར་ཚད་གསུམ་བརྒལ་རྟགས་རིག་པའི་ལམ་ནས་འཆད་རྩོད་ཀྱི་བོན་དབྱངས་སྒྲོག་རྒྱུར་གཏན་འཁེལ་གནང་བ་མ་ཟད། རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བ་མཆོག་གིས་གཡས་རུའི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་མཚན་གསོལ་མཛད།
5
ཟླ་བ་ 10པའི་ཚེས་ 1 ནས་སློབ་གཉེར་བ་ཡོངས་ཞོགས་པ་ཕྱག་ཚོད་བརྒྱད་པའི་ཐོག་འཆད་རྭ་ཐོས་བསམ་དགའ་ཚལ་གླིང་དུ་ལྷན་འཛོམས་ཀྱིས་གླིང་སྟོད་དང་གླིང་སྨད་ཅེས་སྡེ་ཚན་ཁག་གཉིས་སུ་ཆ་བགོས་གནང་སྟེ་སྔགས་རྫོགས་སོགས་ལོ་རིམ་གོང་འོག་ཐམས་ཅད་ཉིན་ལྟར་སྔ་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་བརྒྱད་པ་ནས་དགུ་དང་ཕྱེད་ཀའི་བར་ཤེས་བྱའི་ཐང་ཆེན་ལ་རྣམ་དཔྱོད་ཤེས་རབ་ཀྱི་བང་རྩལ་འགྲན་ཞིང་རྟོགས་དཀའ་བའི་ཚད་མ་རིག་པའི་ཟབ་གནད་ལ་རྩོད་སྦྱོང་ལྷུག་པོར་གནང་རྗེས། སྡེ་ཚན་གཉིས་ཕྱོགས་སོ་སོའི་རིག་ལམ་གྱི་དཔོན་གསས་ ༸སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་དཔོན་སློབ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་། དཔལ་གཤེན་བསྟན་སྨན་རིའི་གླིང་གི་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་མཁན་སློབ་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་དྲུང་འཁོར་དུས་དགུ་དང་ཕྱེད་ཀ་ནས་བཅུ་དང་ཕྱེད་ཀའི་བར་ཕྱག་ཚོད་གཅིག་རིང་དཔེ་འཁྲིད་ལ་ཕེབས་ཏེ་བསམ་གཞིག་བགྲོ་གླེང་དང་། རྟོགས་དཀའ་བའི་གཞུང་གྱི་འབྲུ་དོན། འཇོག་དཀའ་བའི་ཁྱབ་མཐའི་རིག་ལམ། འབྱེད་དཀའ་བའི་ཚད་མའི་གནད་དོན། འགྲེལ་དཀའ་བའི་སྔ་རབས་བོན་གྱི་བཞེད་སྲོལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་པའི་དཀའ་གནད་ཁག་ལ་བཀའ་འདྲི་དང་བཀའ་ལན་ཞིབ་ཚགས་གནང་རྗེས་ཐོས་དོན་སྒྲུབ་ལ་བརྩོན་ཕྱིར་བསྐྱར་སྦྱོང་གི་ལས་ལ་གཞོལ་བར་མཛད། ཉིན་གུང་ཕྱག་ཚོད་བཅུ་གཉིས་ཐོག་དཔལ་ལྡན་སྨན་རི་བའི་གཙུག་ལག་ཁང་ཆེན་མོའི་ཚོགས་གྲལ་དུ་འཁོད་དེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་བླ་མ་བརྒྱུད་པའི་གསོལ་འདེབས་ཀྱི་ཚོགས་འདོན་རབ་སྙན་ཚངས་པའི་དབྱངས་རྟ་ལ་དྲངས་ནས་གསུང་གྲུབ་རྗེས་ཉིན་གུང་གསོལ་ཚིགས་ལ་རོལ་ཏེ་རྗེས་བྱ་བསྔོ་སྨོན་ཡན་ལག་བརྒྱད་པས་ལས་མཐའ་བསྡུ་བར་མཛད། དེ་རྗེས་ཕྱག་ཚོད་དང་པོ་དང་ཕྱེད་ཀའི་ཐོག་སློབ་གཉེར་བ་ཡོངས་རྫོགས་འཆད་ར་ཐོས་བསམ་དགའ་ཚལ་གླིང་དུ་བྱོན་ཏེ་ཕྱེད་ཡོལ་འཁོར་དུས་གསུམ་པའི་བར་དབྱར་དགུན་གྱི་ཚ་གྲང་ཁྱད་དུ་བསད་དེ་རྩོད་ངག་ཡང་དག་དྲུག་གི་ལམ་ནས་དགག་སྒྲུབ་ཀྱི་གནས་ལ་འབད་པ་ཆེར་བསྐྱངས། དེ་ནས་ཕྱག་ཚོད་གསུམ་པའི་ཐོག་གཙུག་ལག་ཁང་ཆེན་མོར་ཚོགས་ཞུགས་གནང་ཏེ་རྒྱལ་བ་མཉམ་མེད་ཆེན་པོའི་གསོལ་འདེབས་ཀྱི་སྔོན་འགྲོའི་ངག་འདོན་ལེགས་པར་གྲུབ་རྗེས་དངོས་གཞིའི་བོན་གྱི་ཡང་བཅུད་མཚན་ཉིད་རྩ་སྡོམ་གྱི་གཞུང་བསྲངས་ཏེ་གསོལ་ཇ་མཆོད་གྲུབ་མཚམས་རྗེས་བྱ་སྡོམ་གསུམ་སྨོན་ལམ་གྱིས་ལས་ཀྱི་མཐའ་བསྡུ་བར་མཛད་དོ། །
6
དེ་ནས་ཕྱག་ཚོད་གསུམ་དང་སྐར་ཆ་བཞི་བཅུ་ཞེ་ལྔ་ནས་ཕྱག་ཚོད་ལྔ་པའི་བར་འཆར་ཅན་ཟླ་བ་འདིར་རིག་གནས་ཀྱི་དཔེ་ཁྲིད་མེད་པར་ཚད་མའི་གཞུང་ཆེན་ཁོ་ནར་བློ་འཛིན་སྐྱོར་སྦྱོང་གནང་རྗེས་སླར་ཡང་ཕྱག་ཚོད་ལྔ་པ་ནས་ཕྱག་ཚོད་དྲུག་དང་ཕྱེད་ཀའི་བར་འཆད་རར་ཕེབས་ཏེ་རིག་པའི་བརྡར་ཤ་རྣམ་པར་བཅད་ཅིང་ཁྱད་པར་དུ་དཔལ་ལྡན་སྨན་རི་བའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ཆེད་ཕེབས་ཀྱིས་སློབ་གཉེར་བ་རྣམས་ལ་བློ་བསྐྱེད་དང་རིག་པའི་སྟོབས་ཤེད་རྒྱས་པའི་བོན་གྱི་སྦྱིན་པས་སྐལ་ལྡན་ཡིད་ཀྱི་ཞིང་ས་རབ་ཏུ་དུལ་བར་མཛད། དེ་རྗེས་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་སློབ་གཉེར་བ་ཡོངས་ནས་འཆད་ར་ཆེན་མོར་ཚར་དུ་དངར་བའི་གུས་བསྟར་བསྒྲིགས་ནས་ཕྱག་པད་སྙིང་ཁར་ཟླུམ་ཞིང་སྒོ་གསུམ་རྣལ་དུ་ཕབས་ཏེ་མཁའ་མཉམ་སེམས་ཅན་སྤྱི་ཡི་འཕྲལ་ཕུག་གི་དགེ་རྩར་དམིགས་ཏེ་བསྟན་པ་རྒྱས་པའི་སྨོན་ལམ་གསུངས་ནས་ཉིན་དེའི་འཆད་ར་གྲོལ། བདུན་ཕྲག་རེ་རེའི་ཕྱོགས་སོ་སོའི་དགེ་རྒན་རྣམ་གཉིས་དང་། དཔལ་ལྡན་སྨན་རི་བའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམ་པ་དཔང་བཞུགས་ཀྱིས་རྩོད་ཐུག་རྒྱག་རྒྱུའི་ཆེད་གླིང་སྟོད་དང་གླིང་སྨད་ཀྱི་སྡེ་ཚན་ཁག་སོ་སོ་ནས་དང་བླངས་ཀྱི་དམ་བཅའ་བ་གཉིས་རེ་བཅས་རེ་མོས་ཀྱིས་བཞུགས་ནས་ཕྱག་ཚོད་དང་པོ་དང་ཕྱེད་ཀ་ནས་གསུམ་པའི་བར་ཆེ་ལོང་དང་སྦོམ་བཤད་སོགས་མིན་པར་གདན་ས་སྨན་རི་བའི་ཡིག་ཆ་གོང་འོག་བར་གསུམ་གྱི་ལུང་རིག་གི་འགྲོས་དང་བསྟུན་ནས་ཞིབ་མོ་རྣམ་པར་ཐག་པའི་སྒོ་ནས་རྩོད་པའི་གད་རྒྱང་ཆེས་ཆེར་སྒྲོགས། དེ་རྗེས་གཙུག་ལག་ཁང་དུ་ཕེབས་ཏེ་སྐབས་བབས་ཀྱི་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་ཟུང་འབྲེལ་འགན་འཛིན་མཆོག་ནས་ཁྱབ་ལོག་མང་ཉུང་གི་སྒྲོག་བྱང་དང་འབྲེལ་རྒྱལ་ཕམ་གྱི་གསལ་བཤད་གནང་། དེ་བཞིན་བདུན་རེར་སྔོན་འགྲོ་དང་དངོས་གཞིའི་དམ་བཅའ་ཆེན་མོ་རྣམས་སུ་གླིང་སྟོད་དང་གླིང་སྨད་ཀྱི་དམ་བཅའ་བ་སྦྲག་ལེན་གྱིས་བཞུགས་གནང་སྟེ་སྔོན་འགྲོའི་དམ་བཅའ་ཕྱག་ཚོད་དང་པོ་དང་ཕྱེད་ཀ་ནས་ཕྱག་ཚོད་ལྔ་པའི་བར་བསྐྱངས། དངོས་གཞིའི་དམ་བཅའ་ཆེན་མོ་དགོངས་དྲོ་ཕྱག་ཚོད་ལྔ་པ་ནས་ནམ་གུང་ཕྱག་ཚོད་དང་པོའི་བར་ལུང་རིག་གི་གནད་ལ་རྩོད་པའི་བོན་དབྱངས་སྒྲོག་ཅིང་གནས་སོ། ། དེ་ནས་བོད་ཟླ་བཅུ་པའི་ཚེས་ཉེར་གསུམ་ནས་བདུན་ཕྲག་གཅིག་གི་རིང་ཉིན་ལྟར་ཞོགས་པ་ཕྱག་ཚོད་བརྒྱད་པ་ནས་དགུ་དང་ཕྱེད་ཀའི་བར་དང་། ཕྱེད་ཡོལ་ཕྱག་ཚོད་དང་པོ་དང་ཕྱེད་ཀ་ནས་ཕྱག་ཚོད་ལྔ་པའི་བར་སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་དཔོན་སློབ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་། བཤད་སྒྲུབ་མཁན་སློབ་རྣམ་གཉིས་གཙོས་པའི་བླ་སྤྲུལ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་བོན་གྱི་གདན་ས་གོང་མ་དཔལ་གཤེན་བསྟན་སྨན་རི་གླིང་གི་གཙུག་ལག་ཁང་ཆེན་མོར་ལྷན་འཛོམས་ཐོག་རྩོད་རྒྱུགས་དམ་བཅའ་ཆེན་མོ་འཚོགས་ཏེ་དང་བླངས་ཀྱི་དམ་བཅའ་བ་གཉིས་རེ་བཞུགས་གནང་མཛད།
7
རིག་ལམ་པའི་རྟགས་གསལ་དེ་ཡང་༸སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་དཔོན་སློབ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་དང་བཤད་སྒྲུབ་མཁན་སློབ་རྣམ་གཉིས། གཞན་ཡང་དཔེ་འཁྲིད་དགེ་རྒན་གནང་མཁན་གྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམ་པས་དཀའ་གནད་ཀྱི་གཞུང་དོན་ལ་ཤོག་དྲིལ་གནང་སྟེ་བཞག་ཡོད་པ་ནས། རིག་ལམ་པ་སོ་སོས་རེ་རེ་བླངས་རྗེས་ ༸ སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་དཔོན་སློབ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ནས་ཤོག་སྒྲིལ་ཞལ་ཕྱེས་ཤིང ་དེའི་ནང་རྩ་ཚིག་སོགས་གང་འཁོད་སྒྲོགས་བྱང་ལེགས་པར་གནང་མཚམས་རིག་ལམ་པས་བརྗོད་བྱ་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་རྟགས་གསལ་སྐར་ཆ་བཅོ་ལྔ་ཡས་མས་སུ་ཚད་གསུམ་རིག་པའི་ལམ་ནས་ཚུལ་མཐུན་གྱི་དགག་སྒྲུབ་གནང་སྟེ་རྒྱལ་བ་དགྱེས་པའི་མཆོད་སྤྲིན་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡོངས་ཐབས་ལ་འབད་པ་རྩལ་དུ་བཏོན་། དེ་ནས་བོད་ཟླ་བཅུ་པའི་གནམ་གང་ཉིན་ ༸ ཞྭ་དཀར་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ ༸ སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་ཁྲི་འཛིན་སོ་གསུམ་པ་ལུང་རྟོགས་བསྟན་པའི་ཉི་མ་རིན་པོ་ཆེ་དཔལ་བཟང་པོ་མཆོག་ནས་དོན་གཉེར་སློབ་འབངས་ཡོངས་ལ་ཐུགས་རྗེ་ལེགས་འབུལ་གྱི་བཀའ་སློབ་ཤིན་ཏུ་སྨར་བ་བརྩལ་བའི་སྙིང་དོན། ༸ དམུ་རྒྱལ་གཤེན་གྱི་བསྟན་པ་སྤྱི་དང། ཡང་སྒོས་རྒྱལ་བ་བྲུ་ཡི་གདན་ས་ཆེན་པོ་དཔལ་ལྡན་ལྷུན་གྲུབ་དབེན་ས་ཁ་ཡི་ཚད་མའི་གཞུང་ལ་འཆད་ཉན་དང་། ཁྱད་པར་དུ་ ༸ རྗེ་མཉམ་མེད་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེའི་སྙིང་པོ་ཉམས་པ་སོར་ཆུད་དང་མི་ཉམས་གོང་སྤེལ་མཛད་དེ་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་ལྟར་ཆག་མེད་གནང་བ་བཀའ་དྲིན་བླ་ལྷག་ཏུ་ཆེ་བ་མ་ཟད། ཁྱེད་རྣམས་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པའི་སོན་རྩ་ལགས་པས་མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་དང་། རིགས་གནས་ཆེ་ཕྲ་ཁག་ལ་ད་དུང་ཡང་སློབ་གཉེར་རྒྱུན་སྲིང་གནང་དགོས་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་ལས་དང་སྨོན་ལམ་གྱིས་འདུས་པའི་བསྟན་འཛིན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཁྱེད་རྣམས། སྤྲིན་དཀར་པོ་ཚད་བཙུགས། ས་ནག་པོ་འདོམས་ལ་མཇལ་ནས་མི་ཡུལ་ས་མཐའ་འདིར་ཕེབས་པའི་དགོས་དོན་བཤད་སྒྲུབ་ཀྱི་བསྟན་པ་འདི་ལ་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལགས་པས། དེ་དོན་སྙིང་པོའི་དོན་ཆེན་ལོན་ཐབས་ལ་འབད་པ་ཅི་ནས་གནང་དགོས། ང་རང་ཚོ་བསྟན་པ་གཅིག སྟོན་པ་གཅིག མགོ་ལ་བུམ་པ་མཉམ་བཞག ལྕེ་ལ་བདུད་རྩི་མཉམ་འཐུང་། ཚོགས་གདན་གཅིག་གི་ཐོག་ཏུ་བསྡད། ཚོགས་ཟངས་གཅིག་གི་ནང་དུ་ལོངས་སུ་སྤྱོད་མཁན་ཤ་སྟག་ཡིན་པར་བརྟེན། ཐུགས་མཐུན་ཁྲིམས་གཙང་དགོས་པ་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེ་བ་མ་ཟད། ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རུ་ཏྲ་ཆོལ་ཁའི་ཕྱོགས་ཞེན་ལུང་ཚན་གྱི་ཕྲག་དོག་སོགས་གཏན་ནས་གནང་མི་རུང་། ང་རང་ཚོར་དགོས་པ་ནི་མདོ་སྔགས་སེམས་གསུམ་གྱིས་མཚོན་པའི་ཤེས་བྱའི་གནས་ལ་ཉམས་ལེན་དང་ཕྱི་རྣམ་དག་འདུལ་བའི་གཅེས་ཁྲིམས་དང་མ་འགལ་བ། ཁྱད་པར་དུ་སྤྱི་སེམས་དང་ལྷག་བསམ་ནི་རྣམ་ཀུན་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་སྔོན་འགྲོའི་ཆ་རྐྱེན་དང་ཉམས་ལེན་གྱི་སྙིང་པོ་ཞིག་ཡིན་པའི་བཀའ་སློབ་ཟབ་རྒྱས་བཀའ་དྲིན་བསྐྱངས། སྒོ་གསུམ་རྣལ་དུ་ཕབས་ཤིང་བློ་ཁ་ནང་དུ་ཕྱོགས་ཏེ་འདས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རྟོག་པ་དང། ད་ལྟ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ། མ་འོངས་པ་མངོན་པར་སྤྱོད་པའི་རྟོག་པ་གསུམ་གྱིས་སྣ་དྲངས་ཏེ་ལེགས་པར་བརྟགས་ཚེ། དུས་ཀྱི་གཉན་འཕྲང་འདིར་ ༸ སྐྱབས་རྗེ་རྒྱལ་བ་སྨན་རི་བའི་མཁན་སློབ་ཉི་ཟླ་ཟུང་འབྲེལ་གྱི་ཐུགས་རྗེ་བཀའ་དྲིན་ཉག་ཅིག་ལ་བརྟེན་ནས་བོན་གྱི་གདན་ས་ཆེན་པོ་འདི་ནས་བསྟན་པ་འཛིན་པའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བརྒྱ་ཕྲག་གི་གྲངས་སུ་འཕེལ་ཏེ་གཞིས་བྱེས་ཙམ་དུ་མ་ཟད་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་ཀུན་ཏུ་བོན་གྱི་བསྟན་པ་ཚུལ་བཞིན་འཛིན་སྐྱོང་སྤེལ་གསུམ་བྱས་དང་བྱེད་བཞིན་པ་དང། ཁྱད་པར་དུ་གདན་ས་འདིའི་གཡས་རུའི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོའི་སྲོལ་བཟང་ལ་གཞི་བཅོལ་ཏེ་དབུ་འོག་དཔུང་འདེགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་དཔལ་ལྡན་ཁྲི་བརྟེན་ནོར་བུ་རྩེར་ལོ་ལྟར་ཚད་མའི་རིགས་སྒྲ་ཆེན་མོ་རྒྱུན་ཚོགས་གནང་བ་དང་། དེ་བཞིན་མདོ་སྨད་སྣང་ཞིག་དགོན་གཡུང་དྲུང་བོན་བཤད་སྒྲུབ་སློབ་གླིང་དུ་ཚད་མའི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོ། རྩེ་དྲུག་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེ་དང་ཀོ་དགོན་བཤད་སྒྲུབ་སློབ་གླིང་རྣམས་སུ་ཚད་མའི་རིགས་སྒྲ་ཆེན་མོ་རྒྱུན་ཚོགས་གནང་སྟེ་བསྟན་པའི་གསལ་བྱེད་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱལ་བ་གོང་མའི་ཕྱག་སྲོལ་རྨ་མེད་དུ་སྐྱོང་བཞིན་པ་འདི། ངོས་ནས་རྗེས་སུ་ཡིད་རངས་དང་བསྔགས་བརྗོད་གྲངས་མེད་ཞུ་བཞིན་ཡོད།
8
བོན་གྱི་གདན་ས་ཆེན་པོ་ ༸དཔལ་གཤེན་བསྟན་སྨན་རིའི་གླིང་དུ་སྤྱི་ལོ་ 1996 ལོར་ཚད་མ་རང་འགྲེལ་གྱི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོ་དང་། སྤྱི་ལོ་ 1997 ལོར་གཡས་རུའི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོ་དབུ་འཛུགས་བསྐྱངས་པ་ནས་བཟུང་ད་ལྟའི་བར་བགྲངས་བྱ་བཅུ་ཕྲག་གཉིས་ལ་ཉེ་བའི་རིང་ཚད་མའི་འཆད་རྩོད་ཐེང་བཅོ་ལྔ་དང་གཡས་རུའི་འཆད་རྩོད་ཐེང་བཅུ་བཞི་ཧྲིལ་བོར་འཁོར་བའི་སྐལ་བཟང་དགེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་གསོས་སུ་དམིགས་ཏེ་སྐབས་སོ་གཅིག་པའི་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བཤད་སྒྲུབ་འདུས་སྡེའི་རྒྱུན་ལས་རྣམས་ཀྱིས་གཡས་རུའི་འཆད་རྩོད་ཆེན་མོའི་བྱུང་རབས་ངོ་སྤྲོད་སྙིང་དོན་ཚང་བ་ཞིག་ཅི་ནས་ཀྱང་དགོས་གལ་ཆེ་བའི་ཞུ་སྙན་འབྱོར་དོན་ལྟར། སྨན་རིའི་དགེ་མིང་འཛིན་པ་ཉི་མ་དོན་འགྲུབ་ནས་གུས་འདུད་དང་བཅས་ཏེ་ཕུལ།

སྨན་རིའི་བཤད་སྒྲུབ་གྲྭ་ཚང་གི་སྐབས་སུམ་ཅུ་སོ་གཅིག་པའི་རྒྱུན་ལས་ཡིག་ཚང་ནས་པར་གྱི་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱར།

 

དཔྱད་མཆན་སྤེལ།

ཁྱེད་ཀྱི་གློག་ཡིག་གི་ས་གནས་དེ་ཁྱབ་སྤེལ་བྱེད་ཀི་མིན། རྟགས * ཅན་ངེས་པར་དུ་བླུགས་དགོས།